Organizaciona struktura i zaposlenost | Karakteristike sliva | Karakteristike objekata | Novi projekti u slivu Trebišnjice

O PREDUZEĆU

Osnovna djelatnostost preduzeće je: proizvodnja hidroelektrične energije, prenos električne energije, izgradnja hidrograđevinskih objekata, izgradnja objekata ili njihovih dijelova - niskogradnja, ispitivanje terena bušenjem i sondiranjem i uzimanje uzoraka radi proučavanja terena za građenje, bušenje izvora vode, projektovanje građevinskih i drugih objekata, inžinjering (vođenje projektovanja i tehničkih aktivnosti, projekti za niskogradnju, hidrogradnju i saobraćaj), ostale arhitektonske i inžinjerske aktivnosti i tehnički savjeti (nadzor, građenje, geološke i istraživačke aktivnosti, geodetska istraživanja, geodetsko premjeravanje terena, hidrografska mjerenja, tehničko ispitivanje i analiza (mjerenje u vezi sa čistoćom vode i vazduha, ispitivanje čvrstoće i lomljivosti, testiranje proračuna za građevinske elemente, mriješćenje i uzgoj ribe u ribnjacima, prevoz putnika u drumskom saobaćaju, održavanje i opravka motornih vozila, telekomunikacije, poslovi spoljno - trgovinskog prometa u skladu sa odredbama Zakona o spoljno trgovinskom poslovanju, navedeni u pravilniku o spoljno trgovinskom poslovanju.

ORGANIZACIONA STRUKTURA I ZAPOSLENOST

Preduzeće Hidroelektrane na Trebišnjici sastoji se iz slijedećih organizacionih dijelova:

  1. Pogon HE Trebinje 1

  2. Pogon HE Trebinje 2

  3. Pogon - Razvodno postrojenje

  4. Zajedničke tehničke službe

  5. Investiciona izgradnja

  6. Tehnički sektor

  7. Organizacioni - pravni sektor

  8. Ekonomsko - finansijski sektor

  9. Opšti sektor

Preduzeće Hidroelektrane na Trebišnjici  ima sledeću kvalifikacionu strukturu zaposlenih:

NK PKV KV SSS VKV VSS/1 VSS/2 Mr Dr
57 1 142 213 117 41 125 2 3

KARAKTERISTIKE SLIVA

Rijeka Trebišnjica je glavni vodotok u Istočnoj Hercegovini i u prirodnim uslovima bila je najveća rijeka ponornica na svijetu. Područje sliva rijeke Trebišnjice je, što se tiče prirodnih karakteristika, izuzetno dobro istraženo. Programirana terenska hidrološka, geološka, pedološka i druga istraživanja na čitavom prostoru Istočne Hercegovine počela su praktično poslije Drugog svjetskog rata. &itavo područje, koje obuhvata 6500 km2, tretira se kao jedinstvena vodoprivredna cjelina, a pripada opštinama:Gacko, Nevesinje, Kalinovik, Bileća, Trebinje i Ljubinje, s tim da se pozitivni efekti osjećaju i na dijelovima donje Neretve i Priobalnog pojasa. Pojedini objekti i postrojenja koji tehnološki pripadaju ovom slivu, nalaze se na teritoriji Republike Hrvatske i Herceg Bosne (HE Dubrovnik i RHE Čapljina).

Širi sliv Trebišnjice je tipično područje Dinarida, sa svim fenomenima koji se na njemu nalaze. Za hidroenergetski potencijal od značaja su, pored riječnih tokova, kaskadno poređana i hidrološki zatvorena kraška polja, koja se pružaju od kote oko 950 m.n.m. do 220 m.n.m. Područje sliva rijeke Trebišnjice je jedno od najbogatijih padavinama u Evropi. One prosječno godišnje iznose 1,800 mm. Neopsredno uz sliv Trebišnjice se nalazi mjesto Crkvice koje ima najveće padavine u Evropi, prosječno 4,900 mm godišnje.

Osnovna koncepcija korišćenja voda na širem prostoru sliva rijeke Trebišnjice usvojena je vodoprivrednom osnovom 1958. godine, a ponovo novelirana novom vodoprivrednom osnovom "Kraških polja Istočne Hercegovine", 1967. godine. Istom je predviđeno da se napodručju hidrosistema Trebišnjica izgradi sedam hidroelektrana sa pet akumulacija. Pored hidroenergetskog korišćenja vode, omogućava se i navodnjavanje oko 240 km2 obradivih površina, od čega se na teritoriji Republike Srpske nalazi 175 km2.

Izgradja sistema se odvijala fazno, zavisno od istraženosti pojedinih dijelova terena, stanja projektne dokumentacije i potreba za energijom. Za Prvu fazu prve etape gradnje, odabrani su objekti i postrojenja koji imaju naglašen hidroenergetski značaj. Tako su izgrađene HE Trebinje I i HE Dubrovnik sa velikom akumulacijom Bileća, ukupne zapremine oko 1.280 x 106 m3. Svi ovi objekti i postrojenja su završeni i pušteni u pogon do 1968. godine. U okviru Druge faze prve etape izgrađene su HE Trebinje II i PHE Čapljina, koje su puštene u pogon 1979. godine.

Od ukupno planiranih sedam hidroelektrana u okviru Hidrosistema Trebišnjica do sada su izgrađene četiri (Trebinje I, Trebinje II, Dubrovnik i Čapljina) sa ukupnom instalisanom snagom 818 MW i prosječnom godišnjom proizvodnjom 2.777 GWh. Shodno tome, od ukupno raspoložive snage, već je iskorišteno oko 76%, a od moguće proizvodnje oko 76%. Dio energije od prevedenih voda se ostvaruje na HE Dubrovnik i PHE Čapljina povećanjem sati rada tih elektrana. Pošto ne postoji, za sada, dogovor o podjeli te energije, u ovom momentu se računa da ona pripada HE Trebinje.

KARAKTERISTIKE POSTOJEĆIH OBJEKATA

Hidroelektrana Trebinje I je prva energetska "stepenica" na površinskom dijelu rijeke Trebišnjice. Nalazi se na oko 17 km nizvodno od njenog izvora i oko 17 km uzvodno od Trebinja. Hidroelektrana koristi vode akumulacionog bazena Bileća. Lučna brana Grančarevo dvostruko je zakrivljena sa perimetralnom fugom, građevinske visine 123 m i dužine po kruni 439 metara. Njena debljina u dnu je 27 a na vrhu 4,60 metara. Iskop temelja brane iznosi 230.000 m3, a zapremina ugrađenog betona 376.000 m3 . Izgradnjom brane dobila se koncentracija pada od 100 m. Stvoren je akumulacioni bazen Bileća koji uz maksimalnu denivelaciju od 52 m, ima korisnu zapreminu od 1100 miliona kubnih metara. Bilećko jezero je najveća vještačka akumulacija na Balkanu. Njene "dimenzije" označavaju se slijedećim ciframa: kota normalnog uspora 400 m.n.m.; kota minimalnog uspora 348 m.n.m.; ukupna zapremina akumulacije 1280 hm3 ; korisna zapremina akumulacije 1100 hm3 ; površina akumulacije na koti normalnog uspora 2764 ha.

Hidroelektrana Dubrovnik izgrađena je kao visokotlačno derivaciono postrojenje, locirano uz samu morsku obalu kod mjesta Plat, a koristi vode HE Trebinje I, pritoke Sušice i nizvodnih izvora od brane Grančarevo do brane Gorica.

Kompenzacioni bazen Gorica, kota normalnog uspora 295 m.n.m.; kota minimalnog uspora 288 m.n.m.; ukupna zapremina akumulacije 15,90 hm3 ; korisna zapremina bazena 9,30 hm3 .

Gravitaciona brana Gorica nalazi se 4 km uzvodno od Trebinja i predstavlja glavno čvorište raspodjele voda u sistemu HET-a, kota krune brane 295,50 m.n.m.; dužina brane u kruni 171,00 m; visina brane od kote fundiranja 30,50 m, kubatura betona 43,000 m3 , prelivna polja B/H 15x3,50 m, temeljni ispust sa dva otvora B/H 6x4 m.

Dovodni tunel Gorica - HE Dubrovnik, jedan je od najimpozantnijih objekata u sistemu HET-a. Zahvatna građevina sa kotom praga 275,82 m.n.m.; jedan tunel prečnika 6 metara, dužine 15,4 kilometara, debljine obloge 0,50 m; betonski cjevovod (Mokro Polje) prečnika 5,40 m, dužine 1,20 km i debljine oblogeo 0,40 m; vodostan zapremine gornje komore 10.000 m3 ; cjevovod (vertikalni čelični ubetoniran u stijeni) prečnika od 3,90 m do 3,30 m.

Razvodno postrojenje Trebinje je napravljeno da bi "razvelo" i transformisalo električnu energiju. Preko njega povezani su objekti HE Trebinje I i HE Dubrovnik i na taj način, uključili se u elektroenergetski sistem. Električna energija proizvedena u HE Trebinje I i HE Dubrovnik prenosi se sa po dva spojna dalekovoda na sabirnice postrojenja 220 kV. Postrojenje 220 kV izgrađeno je sa dva sistema sabirnica po metodu miješanih faza. Spojno polje omogućuje zamjenu bilo koga prekidača u dalekovodnom ili transformatorskom polju. Sa dva dalekovoda u pravcu TS Mostar 3 i jednim u pravcu HE Perućica, postrojenje je povezano sa mrežom 220 kV, preko transormacija 400/220 kV sa autotransformatorom 400 MVA i 220/110 kV sa autotransormatorom 150 MVA sa mrežom 400 kV i mrežom 110 kV. U Razvodnom postrojenju nalazi se centar tehničkog informacionog sistema HET-a i čvorište radio i VF telekomunikacionih sistema.

Hidroelektrana Trebinje II, nalazi se ispod brane Gorica, donja voda HE Trebinje II je u isto vrijeme gornja voda HE Trebinje I i HE Dubrovnik. Glavni objekti ove hidroelektrane su: gravitaciono-betonska brana visine 33,5 m, dužine po kruni brane 185 m. Ta brana stvara akumulaciju Trebinje ukupne zapremine 15,6 miliona m3 vode. U sredini brane izgrađena su dva prelivna polja sa segmentnim zatvaračima, dva temeljna ispusta opremljena pomoćnim i glavnim zatvaračima, kao i ulazna građevina za HE Trebinje II  sa tlačnim cjevovodom kroz tijelo brane. Prerađene vode HE Trebinje II vode se prema PHE Čapljina, regulisanim betonskim koritom u dužini od 66 km, kapaciteta 45 m3 /s. Ove vode koriste se i za navodnjavanje Trebinjskog i Popovog Polja.

Pumpna HE Čapljina je reverzibilna pumpno-akumulaciona hidroelektrana sa vlastitim prirodnim dotokom u gornji kompenzacioni bazen. Koristi vode vlastitog slivnog područja nizvodno od brane Gorica do gornjeg kompenzacionog bazena i prilivne vode iz međudotoka između brane Grančarevo i braen Gorica kao i prilivne vode iz akumulacije Bileća. Od brane Gorica do gornjeg kompenzacionog bazena PHE Čapljina izgrađen je dovodni kanal trasom korita rijeke Trebišnjice. Dug je 65 kilometara. On drži vode Trebišnjice na površini i omogućuje navodnjavanje privatnih parcela i većih agro-površina. Osim vlastite proizvodnje u turbinskom radu, PHE Čapljina može da obavlja i druge funkcije. Pored pumpnog pogona može da radi kao kompenzator, tj. da proizvodi ili da uzima iz mreže jalovu energiju (kako u turbinskom, tako i u pumpnom radu). Sve te vrste pogona su moguće jer je elektrana opremljena reverzibilnim agregatima sa pumpnim turbinama direktno spojenim sinhronim motor-generatorima.

Svi proizvodni kapaciteti, do sada funkcionisali su veoma dobro i rad se odvijao bez zastoja. U ERS hidroelektrane na Trebišnjici predstavljaju najznačajniji i najstabiliniji subjekt elektro-energrtskog sistema. Hidroelektrane na Trebišnjici predstavljaju najznačajniji nosilac razvoja Istočne Hercegovine.

TEHNIČKE KARAKTERISTIKE HIDROELEKTRANA NA TREBIŠNJICI

Objekat Broj agregata

Nominalna snaga

Snaga na pragu Tip elektrane Tip turbine Srednji godišnji dotok

Korisna zapremina akumulacije

Maksimalni bruto pad

Napon mreže

  - (MW) (MW) - - (m3/sec) (mil. m3) (m) (kV)
 Trebinje I 3 3 x 60 180 akumulac. Francis 71 1082.3 104.15 220
Trebinje II 1 8 7,6 akumulac. Kaplan 82.9 9.3 22 35
Dubrovnik 2 2 x 108 2 x 105 akumulac. Francis 82.9 9.3 295 220

 

Vrh stranice

Organizaciona struktura i zaposlenost | Karakteristike sliva | Karakteristike objekata | Novi projekti u slivu Trebišnjice